Buổi sáng đi xem phim Where the Crawdads Sing (Xa ngoài kia nơi loài tôm hát) về. Biết nói thế nào bây giờ? Bởi tôi đã đọc truyện rồi nên tôi thấy nó hay gấp mười lần phim? Hay vì có quá nhiều chi tiết nhỏ chỉ có thể đọc trong sách chứ không có trong phim, chưa kể là phim đã cắt xén đi kha khá các tình tiết. Cũng dễ hiểu thôi vì với thời lượng chỉ 125 phút, nhà làm phim buộc phải chọn ra các tình tiết cần thiết, có thể dựng được. Còn tình tiết nào nếu không thực sự cần, cộng thêm chi phí tốn kém hoặc khó dựng thì sẽ bị đẩy ra. Dù các nhà làm phim đã rất nỗ lực để chuyển thể cuốn tiểu thuyết này nhưng tôi e là nó không thể thành công vang dội như những gì cuốn tiểu thuyết tự bản thân nó đã làm được trước đó. Dù sao thì, với ngân sách eo hẹp 24 triệu đô, nhà sản xuất đã thu về 107 triệu đô, cũng đủ để tạo động lực cho các nhà làm phim chuyển thể sau này.
Không biết mọi người nghĩ sao nhưng tôi thấy đây là một tín hiệu đáng mừng cho các nhà văn. Chứng tỏ sức sáng tạo vô biên của họ. Không có gì gọi là giới hạn. Tất cả nằm dưới ngòi bút điêu luyện và óc sáng tạo thần kỳ của nhà văn, chứ không phụ thuộc vào những nguồn lực có hạn như ngân sách, kinh phí, diễn viên, đạo diễn, trang phục, dựng cảnh… như một bộ phim. Tất nhiên tôi vẫn thầm cảm ơn cả 1 ê-kíp lớn đã giúp tôi dễ dàng hình dung về bối cảnh của bộ phim, vì tôi chưa từng sống ở nước Mỹ, và trong đa số những người trẻ 8x đổ lại như chúng tôi, sẽ chẳng ai có trải nghiệm thực sự cuộc sống những năm 50, 60 ở Mỹ là như thế nào, có may chăng ta có thể tìm đến một số viện bảo tàng để thuận tiện cho việc tưởng tượng.
Sự thay đổi lớn nhất của bộ phim so với truyện có lẽ là ở cách kể. Nếu như trong truyện kể đan xen một chương quá khứ (dần dần từ năm 1952 đến năm 1969), một chương hiện tại (năm 1970) thì trong phim kể chủ yếu ở thời điểm năm 1970 – lúc Kya bị buộc tội giết người, khi bị tạm giam Kya đã tự mình kể lại câu chuyện về cuộc đời mình cho luật sư.
Cảm nhận đầu tiên của tôi về bộ phim này là nó hiện đại quá. Nếu xét về khoảng thời gian từ năm 1953 cho đến năm 1969 thì mọi thứ có vẻ chưa phù hợp với những mô tả của tác giả Delia Owens trong tiểu thuyết, đặc biệt là cuộc sống hoang dã chốn đồng lầy của Kya. Cả trang phục của Kya nữa, đa phần những bộ cánh của cô khá là sạch sẽ, tươm tất. Trông cô giống như một thiếu nữ thị trấn ra ngoài đảo dạo chơi với bạn trai hơn là một cô gái thiếu thốn quần áo, bữa ăn hàng ngày là cháo bột ngô, đi chân trần. Khi tưởng tượng về bố của Kya thì tôi tưởng tượng một người đàn ông cục súc với giọng nói ồm ồm và nát rượu, nhưng khi lên phim tôi thấy ông bố cũng có chút phong độ. Hai điều gây thất vọng lớn nhất với tôi đó là Tate và Chase. Mặc dù là hai nhân vật chính của câu chuyện nhưng từ ngoại hình cho đến tính cách tôi đều không thấy họ như Delia Owens đã mô tả. Khi họ xuất hiện, tôi đã nghĩ sao mà họ không đẹp trai, ai làm casting không thể tìm được những diễn viên khác ư, nước Mỹ đã không còn những anh chàng đẹp trai đi đóng phim nữa rồi hay sao, đâu rồi những James Dean, những Tom Cruise, hay họ đã đi học đại học cả rồi? Tôi xem các video ca nhạc của ca sĩ Taylor Swift thấy Tay chọn dàn trai đẹp, đủ các quốc tịch, màu da, mà trông ai cũng nam tính và hấp dẫn. Tức là nước Mỹ không thiếu người đẹp. Chắc chắn rồi.
Tạo hình của nhân vật, từ trái qua phải là Tate, Kya và Chase
Tiếp theo là phần tính cách. Trái với vẻ chín chắn, điềm tĩnh của Tate trong truyện thì trong phim hồi bé Tate có vẻ rất vui vẻ (không phù hợp với tâm trạng của một người anh trai day dứt, ám ảnh vì đã mất em gái và mẹ trong một tai nạn xe hơi trên đường đi mua quà sinh nhật cho Tate), và mặc dù Tate hơn Kya 4 tuổi nhưng hồi nhỏ trông lại tầm tuổi Kya, còn khi lớn lên trông lại hơi già so với hình ảnh một anh chàng chuẩn bị đi học đại học, dù lớn hơn nhưng Tate lại có vẻ yếu đuối, tóc thẳng chải chuốt vuốt gel, nghiêm túc thái quá, không phù hợp với hình ảnh mái tóc xoăn vàng đặc trưng thể hiện sự phóng khoáng, hòa hợp với thiên nhiên của cậu. Mà quan trọng nhất là những khi ở bên Kya thì Tate khá gượng gạo, khó có thể cảm nhận được phản ứng hóa học của cặp đôi này. Tôi tự hỏi trong phim sao Tate cứ thề thốt lắm thế, làm tôi cảm thấy cậu ta thực sự rất quá đáng khi bỏ rơi Kya. Khi Tate về già thì bỗng dưng lại béo lên, khuôn mặt không khắc họa được nỗi buồn hay sự ngạc nhiên nào… Quá tiếc cho một vai Tate!
Khi Chase Andrews xuất hiện, lại là một sự thất vọng nữa. Công tử bột, chải chuốt. Cũng thật lạ lùng khi Kya yêu người đàn ông này. Sự thực thì Tate lên phim thì yếu đuối còn Chase thì hãm quá (xin lỗi độc giả nhưng tôi chưa nghĩ ra từ gì khác để có thể dùng thay từ này). Khi đọc truyện tôi đã không nghĩ rằng Chase lại có vẻ ngoài đáng ghét đến thế! Cũng xem như là diễn viên đã thành công trong việc diễn một vai bị khán giả ghét.
Xem phim mà tôi có cảm giác bộ phim cứ dài dài, lê thê, không biết tôi đã ngáp bao nhiêu lần. Đối lập hẳn với cảm giác háo hức khi đọc truyện. Có lẽ khi tiểu thuyết đã xuất sắc quá thì phim chuyển thể có thể ăn theo nhưng cũng phải chịu không ít áp lực soi xét của độc giả. Tôi cũng biết một tiểu thuyết gia mà tôi rất thích đã nói rằng bà không muốn phá hỏng nguyên tác nên sẽ không bao giờ đồng ý cho chuyển thể thành phim, vì bà không yên tâm để họ xử lý tác phẩm của mình, nhân vật của mình.
Phần tò mò thứ hai của tôi là về cái lán của Kya. Thực ra lên phim tôi thấy nó khá đẹp, đẹp hơn nhiều so với tưởng tượng. Trước đó tôi cứ nghĩ cái lán phải tồi tàn, xập xệ lắm cơ, đến mức mà nó không còn giống như một cái nhà, khiến tất cả mọi người lần lượt bỏ đi kia mà. Nhà nhỏ nhưng cũng ấm cúng, vậy mà họ cũng bỏ đi sao? Cũng không hợp logic cho lắm nhỉ!
Nhìn toàn thể, tôi chỉ thấy có Kya thể hiện khá tròn vai, nhưng nếu chỉ mình Kya diễn tốt thì sẽ rất khó để gánh cho cả dàn diễn viên. Dù sao thì cũng có vài diễn viên để lại ấn tượng tốt như: vai diễn mẹ của Kya do diễn viên Ahna O’Reilly thể hiện lúc Kya còn nhỏ và sau này lúc đón cô đi về cuộc sống bên kia. Dù chỉ xuất hiện có vài khung hình nhưng vẻ tươi tắn và thần thái của cô đã khiến tôi có thiện cảm ngay lập tức và nhớ mãi, kiểu như là: Ôi, mẹ của Kya đẹp quá! Hay như ông luật sư Milton tốt bụng, phúc hậu… Hay những cảnh quay thiên nhiên đẹp tuyệt vời.
Ảnh: Vanity Fair
Một số tình tiết trong truyện không có nhưng trong phim lại thêm vào, có lẽ là để phù hợp với mạch phim, như: mẹ cùng vẽ với Kya hồi bé nên có lẽ điều này đã gợi cảm hứng cho cô vẽ sau này, đoạn Tate và Kya lại ở cùng nhau thêm một đêm trước khi học đại học (không hiểu thêm vào tình tiết này để làm gì, có lẽ để nhấn mạnh đến nỗi đau khi bị bỏ rơi của Kya chăng?), đoạn Kya mặc bộ váy đẹp nhất chờ Tate về, chờ đến tận đêm khi có pháo hoa luôn (hay tình cờ lúc đó ở Carolina có sự kiện bắn pháo hoa nên đoàn làm phim tự thêm vào?), đoạn Chase điên tiết vì bị Kya trả đũa nên đến nhà cô đập phá (chắc để tăng thêm phần căm ghét của Kya đối với Chase nhưng tôi thấy nó cũng chẳng cần thiết)…
Hơi tiếc vì một số tình tiết trong truyện có mà trong phim không có như: những bức họa của mẹ Kya để lại vẽ lại khung cảnh hạnh phúc của gia đình và một bức họa đặc biệt mang dự đoán về tương lai, vết sẹo trên mặt Jodie (đây là bằng chứng rất quan trọng thể hiện sự bạo lực gia đình của ông bố dẫn đến việc Jodie phải rời đi dù rất thương em gái)…
Nói chung tôi thấy truyện mô tả chân thực và hợp lý hơn phim nhiều. Cũng bõ công để dành thời gian đọc lắm.
Đoạn cuối, khi bài hát kết thúc phim vang lên, bài “Carolina” do ca sĩ Taylor Swift sáng tác và thể hiện, tự dưng tôi thấy nó rất hợp với bộ phim này. Khi tôi nghe bài hát này trước đó, tôi chỉ thấy nó khá u sầu. Dù sao thì Tay đã rất cố gắng để viết ra một bài hát và thể hiện bài này rất thành công, không loại trừ khả năng cô có thể giành một giải thưởng gì đó về bài hát gốc cho phim.
Buồn một nỗi là xem xong tôi vẫn chưa trả lời được câu hỏi về cửa hàng của quý cô New York, nơi bán mọi thứ người dân thị trấn không cần mà tất cả các khách du lịch đều phải có, tôi vẫn không biết được là cửa hàng đó bán gì.
Chúc các bạn xem phim vui vẻ! Nhanh nhanh chóng chóng ra rạp xem phim trước khi họ không chiếu nữa. Lúc đấy mới đi xem thì có lẽ tìm xem ở đâu khó lắm đấy.
Các bài viết khác liên quan tại Sweet Fiction: